Monday, 24 October 2016

TALA-A LEVERS AWMZIA

          Tala (Padlock) ah hian Levers chi hrang hrang a awm a. 5 Levers te, 7 Levers te kan hmu fo thin in ka ring. Hêngte hi eng nge a awmzia tih hrelo erawh kan awm nual mai thei.

          Tala te hi Levers tam apiang hian chahbi milpui an nei tlêm a, an him deuh zâwk a ni âwm e. Levers kan tih chu 'a kalhfung' ti mai ila a dik âwm e. Levers an chhût dân chu hotê ni mahse, hriat loh ve theih tak a ni. An chhût dân chu hetiang hi a ni :-

          3 Levers an chhût dân hi entirna han tarlang ta ila. Lever number chin hnuailam number zawng kha puntir tûr a ni. Hetiang hian :- (1x2x3 = 6).

          5 Levers ah chuan :- (1x2x3x4x5 =120).

          Hemi awmzia chu 3 Levers Tala ah chuan khatiang Tala 6 zêlah a Chahbi mîlpui pakhat a awm zêl tihna a ni a, 5 Levers ah chuan 120 zêlah pakhat. 7 Levers ah phei chuan (1x2x3x4x5x6x7 = 5040) zêlah pakhat. Chutiang zelin...

          Helaia kan hman lâr ber pawl chu 7 Levers hi a ni a, 9 Levers hmang te pawh kan awm teuh maithei.




HLAWNCHHING

MIZORAM PIN CODE NUMBER

1. Aizawl - 796001

2. Aibawk - 796190

3. Armed Veng - 796008

4. Bawngkawn - 796014

5. Bilkhawthlir - 796091

6. Champhai - 796321

7. Chanmari - 796007

8. Chawngte - 796770

9. Darlawn - 796111

10. Diakkawn, Kolasib - 796082

11. Hnahthial - 796751

12. Kawnpui - 796070

13. Khawzawl - 796310

14. Kolasib - 796081

15. Kulikawn - 796005

16. Lawngtlai - 796891

17. Lengpui Airport - 796421

18. Lungdar 'E' - 796370

19. Lunglei - 796701

20. Mamit - 796441

21. Mizoram University - 796004

22. Ngopa - 796290

23. N. Vanlaiphai - 796184

24. 'W' Phaileng - 796431

25. Ramhlun - 796012

26. Reiêk - 796501

27. Saiha - 796901

28. Sairang - 796410

29. Saitual - 796261

30. Serchhip - 796181

31. S. Khawbung - 796320

32. Thenzawl - 796186

33. Thingsulthliah - 796161

34. Tlabung - 796751

35. Vairengte - 796101

36. Vaivakawn - 796009

37. Zawlnuam - 796471

38. Zemabawk - 796017

39. Zotlang, Lunglei - 796691

                    HLAWNCHHING

Monday, 17 October 2016

NEI VEHICLES REGISTRATION CODES

AS - ASSAM

AS-01 :- Guwahati and Kamrup region

AS-02 :- Nagaon

AS-03 :- Jorhat

AS-04 :- Sibsagar

AS-05 :-Golaghat

AS-06 :- Dibrugarh

AS-07 :- North Lakhimpur

AS-08 :- Dima Hasao

AS-09 :- Karbi Anglong

AS-10 :- Karimganj

AS-11 :- Cachar

AS-12 :- Sonitpur

AS-13 :- Darrang

AS-14 :- Nalbari

AS-15 :- Barpeta

AS-16 :- Kokrajhar

AS-17 :- Dhubri

AS-18 :- Goalpara

AS-19 :- Bongaigaon

AS-20 :- Assam State Transport Corporation

AS-21 :- Marigaon

AS-22 :- Dhemaji

AS-23 :- Tinsukia

AS-24 :- Hailakandi

AS-25 :- Guwahati (No longer used)

AS-30 :- Assam State Police

ML - MEGHALAYA

ML-01 :- Shillong (Govt. Vehicles)

ML-02 :- Shillong (Police Vehicles)

ML-03 :- Shillong (Transport Corporation)

ML-04 :- Jaintia Hills

ML-05 :- East Khasi Hills

ML-06 :- West Khasi Hills

ML-07 :- East Garo Hills

ML-08 :- West Garo Hills

ML-09 :- South Garo Hills

ML-10 :- Ribhoi

MN - MANIPUR

MN-01 :- Imphal

MN-02 :- Churachandpur

MN-03 :- Kangpoki

MN-04 :- Thoubal

NL - NAGALAND

NL-01 :- Kohima

NL-02 :- Mokokchung

NL-03 :- Tuensang

NL-04 :- Mon

NL-05 :- Wokha

NL-06 :- Zunhebeto

NL-07 :- Dimapur

NL-08 :- Phek

TR - TRIPURA

TR-01 :- Agartala

TR-02 :- Kaishahar

TR-03 :- Udaipur

AR - ARUNACHAL PRADESH

AR-01 :- Itanagar

AR-02 :- Itanagar (Commercial Vehicles of State Transport)

AR-03 :- Tawang

AR-04 :- Bomdila

AR-05 :- Seshadadspa

AR-06 :- Ziro

AR-07 :- Daporijo

AR-08 :- Along

AR-09 :- Pashigat

AR-10 :- Anini

AR-11 :- Tezu

AR-12 :- Changlang

AR-13 :- Khonsa

AR-14 :- Yingkiong

MZ - MIZORAM

MZ-01 :- Aizawl

MZ-02 :- Lunglei

MZ-03 :- Saiha

MZ-04 :- Champhai

MZ-05 :- Kolasib

MZ-06 :- Serchhip

MZ-07 :- Lawngtlai

MZ-08 :- Mamit

                    HLAWNCHHING

Thursday, 13 October 2016

KA THIANPA V. ROTLAWMLOVA THLAH NAN

V. Rotlawmlova (16.Aug.1985 - 12.Oct.2016)

          A vânglai takin thihna kut vâwt chuan a thliak ta!!! Ka naupan lai atanga ka thian kawmngeih berte zinga mi a ni a. A thihni thleng hian ka la ngai êm êm thin a ni.

          Mi nun ngil, hawihhâwm leh zaidam tak ni reng chunga i nun i hmangral thei bîk hi i awhawm ka ti ngawt mai. I awm hian thu tam tak sawi lêmlo mahla, i awm loh hian a reh leh êm êm si a. Englai mah hian i thinrim emaw i lungawilo hmêl hmuh tûr a awm ngai lova. Mi thenkhat angin Pathian hnenah vui dawn la, vuina tûr i nei ve teuh hian ka ring thin. A lang chhuak a awm ngei tûr a ni. Chu tak chu mi neih loh i neih nun awhawm bîk chu a ni. I natna tawrh zo zaite kha ka hua a, tih theih neih ka châk thin asin. Vânglai nun duhawm tak i hmang ve mêk a ni tia i chhûngten i laka beiseina sang tak an neihte chu a hlawhtlinna hmuh tur a awm ta silo. Chak taka kal takngial pawh thei lo va i awm thinte khân chunglam khi min dem tir lek lek thin. Amaherawhchu, a tuartu ber hian lungawina kim i hmu tlat thin si khân vanduai rau raua i vanneihna min hmuh nawn tir fo thin. Tunah zawng i sawi reng thin Vanramah chuan he leia i tih theih ngai loh duhtâwka tlan leh zuante kha i thei tawh âwm si a, i hlim viauin ka ring a ni.

          Vawiinah, Arsi êng mâwi takah chantîr i lo ni ta a. I nun tawi mahse, nang zawngin chhui tlâk hniak duhawm i hnutchhiah a ni. I sakruang ina minchhuasan ni hi, 'I thihni' kan ti phal lo; 'Nun vâwrtâwp hmanga thu i sawi Ni' a ni zâwk e. Zâm lote'n chu hmun mawi chu pan ta la, thlarau thianghlim chuan a hruai zêl ang che a, nakinah i lawina run in nuam Krista kiang atang ngei chuan min la rawn hmuak ve dawn nia.

          Nang ber a hruai tak daihah che chuan i nu leh pa, i û leh naute hi Lalpa'n a hlamchhiah lo vang chu maw. Thianpa, hmun ruak i hnutchhiah zau dawn mang e, ka ti!

          "Mangtha/Anih leh mai aw" tih tawngkam hman hi, tun tum tluk rêngrênga har tih ni ka la nei ngailo. Hring kan chan chhûng hian mitin thinlungah lusûnna ko nghâwngkawl chu bâtin a awm a, "Thianpa, ka va'n ngai thin tak che êm!!!", tiin ka thinlung a rûm chhuak fo tawh dawn a nih hi. Rotlawmlo, i pamhmai lua e!

          Vui ni chu lêmang der ta la,
Hringmi zingah lo kir leh rawh.
          Kir tiang rêl a rem loh paw'n,
Tawnmangah tal lo lêng rawh aw.




HLAWNCHHING

Monday, 12 September 2016

MUPUI

          Mupuite hi kum 70 chuang an dam thei a. Mahse, kum 70 dam thleng tûr chuan kum 30-40 inkârah dunthlan tûr harsa tak an nei a ni. An tin hriam tak leh an hmul leh thla khawng takte chuan chuai hun an nei a. Tin thar leh thla thar khawng tha tak nei leh tûr chuan hreawm tam tak an tawrh a ngai a ni. Chutiang hunah chuan duhthlan tûr pahnih chauh an nei a - Thih emaw harsatna tam tak tuarchhuak a kum tam tak dam leh theihna a ni. Mupui chu tlâng sâng chhengchhe tak, lung tam tak awmnaah a thlawh a ngai a. Chu tlâng chhengchhe taka lungah chuan a tin chu thi phunga a hai thlâk vek a ngai a ni. Chu mai chu a la nilo, a thla khawng tak thin, tliak chhe nuai tawhte pawh chu a hmui hriam taka a chuh phawi vek a ngai a ni. Thil nuam leh awlsam tak zawng a ni hauh lo vang. A tin leh a thla khawng takte a tlâk vek hnu chuan a hmui hriam tak pawh a thai tlâk leh a ngai a ni. Chutia a tin, a thla, a hmul leh a hmui a tlâk vek hnu chuan thlawk thei lovin thla tam tak a awm a ngai a. Chûng zawng zawng chu a rawn chawr thar leh hnu chuan a note ang maia siamthara awmin, hrisel leh chak takin kum tam tak a dam phah leh thin a ni.

          Awle, keini mihringte pawh hian hlawhtlinna chang tûr chuan harsatna tam tak kan paltlang a ngaih châng a awm fo thin. Hmasawn tûr leh hmalam pan tûr chuan kan tih thinte leh kan awmdan thinte pawh bânsan a, kan tih ngai loh thilte pawh kan tih a lo ngai thin a ni. Kan nunhluite, kan hmânlai thilte leh kan hun liam tawhte chu theihnghilh ngam a, huaisen taka kan hmalama chona thar hmachhawn ngam hi hmasâwnna leh hlawhtlinna kawng pawimawh berte zinga mi a ni.





HLAWNCHHING

Thursday, 11 August 2016

MI SAWI DAMDAWI THENKHATTE

Balhla pil vâr a chhûng lama ha nawh hi ha vâr nân a tha hle.

Thosi seh thakah hian Sahbawn nuai phuan hnawih ila a reh nghâl thei.

Bengkherh nasa tawh tak tân DERHKEN hnah tui sawr hnawih tûr. 'A tluka bengkherh damdawi tha a awm chuang lo,' an ti.

Tonsil na thin tân Kaikuang kan ro ei hi damdawi tha tak a ni.

Khuai zûk (seh) ah hian Dawl hnai hnawih a tha khawp mai. A zûk hlimah Dawl kung kha ulh bun hmawka hnawih mai tûr.

Singsihlîp rehna chu - Dumdê. Tin, a tihreh dan awlsam leh chu chinai leh Surf tlêm tihpawlhin hnawih ila, a reh hmak thei bawk.

Zakkhâ neite tân inbual zawh veleh soda hi Zakah hnawih ila ni 2 vel pawh inbual miah lo vin a dah theih.

Kut pemah hian Khawizu hnawih a tha. Khawizu hi bacteria thattu tha tak a ni a, intihpem palha bacteria pung tur ang hi chu a that vek deuh thaw thei an ti.

Ha ngêt nâah hian Khawizu (pure) tât zeuh rawh. Pain relief tha tak a ni a, dam hlenna erawh ani lêm lo.

Vaimim hi Tûr (poison) eng pawh ei palh tân damdawi a ni. Tûra hrai Sazu pawh hian Vaimim a ei chuan a thilo an ti.

Khawihli ah hian Purunsen chhûng lama a hamda vâr hi bel ila a hnai hma bik an ti.

Ha nâ tân :-
1) Theihai hnah lawh thar kuangin han hawlh ila, kan hawlh hma hmain a nâ kha a dam thei an ti.

2) Ha nâ hi tawrh hreawm tak a ni. Ha na thin tân chuan Sakuh ril/ a pumpui rêp ro hi lehkhaa zial a, meizûk anga zûk hian a dam hmak thei an ti. A khu kha hmuam deuh vang vang tûr a ni âwm e.

Sam tlakawlh tân hian Sunhlu tui, a tlâkkhawlhna lulei (scalp) a hnawih hian a to leh thei niâwm tak a ni.

Rul chuk damdawi atân, Chang-el tui emaw, Balhla kung tui emaw, khamkhawk saisu tui emaw intir tur a ni. A kung fik hmawk a, a tui dawh mai tûr a ni. Rul in a chukna hmuamhma ah pawh hnawih bawk tûr a ni.

Saiekhlo :- A hnah hi thakah te, pân dam tha thei loah te hnawihin a ngeih hle. Tin, a hnah vêk hi santên, pumnâ, ulcer, kawthalo tân damdawi tha tak a ni.

Vangvat zûknaah hian Nawhalh bâwk hi han nâwt alh la, chhêm hlum leh vat la, a bâwklai alh zo lo ung thet hi hnawih ila, a thak a reh a, a dam awlsam hlê bawk.

Thinlian tân hian Theiherhâwt ei a tha. Mahse, thisen a zirte pawh a ni ve thei.

          PS :- Mi ngeih zâwng apiang kha i ngeih ve vek kherlo mai thei. Fimkhur a tha.

(Sources :- Mi sawi)

Sunday, 10 July 2016

KA NUN HI HNEH HARSA KA TI FO THIN

          Thu leh hla thiam tak nih hi ka thil châk berte zinga mi a ni. Nasa taka ka inzir chung pawhin ka hlawhchham leh fo thin. Ka chak lohna lai tak nimahse, bânsan tumna erawh ka nei ngailo. Thu leh hla thiam tak takte leh mithiam tak takte karah, Themtlêng tê zâwk anga inrawlh ve chhên hi ka bânsan hun chuan, ka lei taksa chu vaivutah a kir leh ta tihna a ni ang! Chuvangin, ka damlai hi chuan Themtlêng tê zâwkah ka tang reng mai nânge!

KA NUNAH HIAN

Lâkluh tur aiin paihchhuah tur ka ngah zawk a;
          Chhuan tur aiin siamthat tur nen.

Lawmthu sawi aiin vuivaina ka ngah zawk a;
          Hlim aiin lungngaihna.

A duhzâwng ni lovin, ka duhzâwng ka thlang thin a;
          Ka thatna tur emaw ka lo tih thinte kha harsatna min thlentu mai an lo ni si.

Pêk aiin lâk a tam zawk a;
          Thawhchhuah aiin hmanral.

Sengkhâwmtu aiin thehdarhtu ka lo ni a;
          Tipungtu aiin tikiamtu.

Hnungtawlh aiin hmasâwn ka harsat a;
          'Hnehtu' ni lovin, 'Hneha' ka lo ni leh thin.

Hmalam ka pan laiin hnunglamin min lo au va;
          Thiltih that sawi tur nei si lovin ka hawikir leh thin.

Chhuan tur nei si lovin ka chapo va;
          Keimah leh keimah ka lo inbum a ni reng si.

Hmangaihna aiin huatna a lian zawk a;
          Duhsakna aiin itsîkna nen.

Beiseina aiin beidawnna a lian zawk fo va;
          Rinna aiin rinhlelhna nen.

Chona aiin hlauhna thinlung a lian zawk fova;
          Huaisenna aiin dawihzepna thinlung nen.

Phûrna aiin hrehna ka nei lian zawk a;
          Châkna aiin huphurhna.

Thawkrim si lovin hahdam ka lo tum a;
          Thawkchhuak si lovin thawh loh rah seng ka lo tum thin.

Nungchang tha pho chhuah tur aiin zia thup tur ka ngah zawk a;
          That ka tum poh leh ka sual hnai hi a ni ringawt mai.

'Tha' tih aiin 'Ho' tih ka ngah zawk fova;
          A tam zawk apiang a tha zawkin, a dik zawk emaw ka ti fo thin.

'Mamawh' aiin 'Duhzâwng' ka ngah zawk a;
          'A tha' aiin 'A mawi' ka thlang zawk fo thin.

Ka sualna aiin ka thiltih thatte ka hmu lian zawk a;
          Inngaihtlâwmna nun aiin chapona thinlung ka nei lian zawk fo.

Dawhthei a tul laiin ka nghâkhlel a;
          A lo thlen veleh nakin atan ka khêk leh si thin.

Beiseina chu rinhlelhna in a nuai bo fova;
          Theihna pawh tlin lohnain.

Ni a ka hriatte pawh hi a lo ni vek kher lova;
          Ni lova ka hriatte pawh an lo ni zawk fo thin.
          
Hmalam ka thlir aiin hnunglam ka hawi châng a tam zawk fova;
          Tlûklehdingâwn ka fâwm.

Ka nuna thil awm hi hneh ka tum laiin, chu thil chuan min hneh zawk fo va;
          Ka duhzawng ni lovin a duhzawng min tih tir leh thin.

Ka nun hi zahpuiawm tak a ni!!!

Eng tikah nge ka nun hi hneha ka thunun theih ang?
          'Tunah' aiin 'Nakin' a chak zawk fo si.

          "Hnehna Hlado" chham tur chuan, mi sâng tam tak aiin, mahni inhneh hmasak a lo ngai a; Mahse, a va har si em!

"Ka buante hi tisa leh thisen a ni si lo"




                    HLAWNCHHING